شهرها را شاید بتوان تبلور بین فرهنگ و هنر دانست. امروزه مبلمان شهری یک واژه نیست بلکه یک هنر است، هنری برگرفته از سیمای درونی یک شهر.

مبلمان مؤلفه چندان ساده ای نیست که بتوان از آن به راحتی گذشت. متأسفانه مسولان شهرها به چالش شهری پیش رو بینشی ضعیف داشته، و در نتیجه لذتی که شهروند از قلب شهر  به عنوان احساس سرزندگی می برد چندان مفید نبوده است. مدامی که به عناصر زیباشناختی شهر توجه نشود، این مساله کماکان بر دغدغه شهروندان می افزاید.
مبلمان شهری یا اثاثیه شهری، به کلیه وسایل و تجهیزاتی که باعث زیبایی، آراستگی، چهره آرایی، هویت بخشی شهرها می شود مبلمان شهری گویند. امروزه مبلمان شهری بعنوان یک هنر نه بعنوان یک علم در بسیاری از شهرها به دیده فراموشی سپرده شده است. نقشی که امروزه مبلمان شهری در شهرها ایفا می کند رویکردی کاملاً زیباسازی داشته است. متأسفانه شهر چالوس نیز از این قاعده مثتثنی نیست و چندان به بحث زیباسازی توجهی نشده در واقع شروع و پایان مبلمان شهری در شهر چالوس کاملاً مشخص نیست، شاید یکی از مهمترین دلیل آنرا بتوان نادیده انگاشتن و بی توجهی مسئولان و متولیان شهر و اعمال سلیقه های شخصی برخی  از کارکنان شهرداری و شورای شهر دانست. مع هذا آنچه که از سیمای شهر چالوس می توان دریافت،  شهری با آشفتگی سرسام آور، با منظری عبوس و درهم. هر از چند گاهی تحولی کوتاه در زون مرکزی شهر و گوشه کنارها مانند نصب گلدان در مبادی ورودی شهر شده اما نصب، نوع و جنس و آرایش گلدانها چندان با شهرسازی کلاسیک دنیا نبوده است( از لحاظ رنگ، جانمایی، شکل و جنس و غیره..) از اینرو متولیان بایستی این انگاره را به واقعیت نزدیک نمایند که تحولات اساسی در سیمای شهر چالوس صورت گیرد، سیمای متفاوت با سیمای قبلی در نصب و جانمایی، تعویض عناصر و تجهیزات شهری (همچون گلدان و گلجا، تلویزیونهای شهری، جایگاه دوچرخه، آکواریوم در شهر، آشیانه پرندگان، صندوق امانات شهری، مشعل های خیابانی و غیره .
 ماحصل این جستار این است که متأسفانه در شهر چالوس چندان به اثاثه های شهری اشاره ای نشده است. از جمله این موارد:
·        گلدان های شهری است که توجه ای نشده  و گاهاً کم مشاهده شده است.
·        نیمکت های شهری که در سرتاسر شهر چالوس مشاهده شده است از نوع فلزی بوده و چندان با اقلیم شهر چالوس متناسب نبوده تابستانها براثر تابش آفتاب گرم و زمستانها بسیار سرد بوده است.
·        مورد بعدی شاید نبود یک تلویزیون شهری در شهر چالوس بوده،که اصلاً مشاهده نشده است این شاید بزرگترین ضعف یک شهر توریستی باشد. و یا جایگاه دوچرخه نیز در شهر چالوس دیده نشده است.
·        مورد بعدی آکواریوم در شهر بوده که این مورد نیز در شهر وجود نداشته است. آکواریوم در شهر شاید یکی از عوامل زیباسازی در شهرها است که می توان در زون مرکزی شهر نصب و جانمایی نمود.
·         مورد  بعدی مشعل های خیابانی است که می توان در وسط بلوارها  نصب و جانمایی نمود.
·         مورد بعدی آشیانه پرندگان می باشد که می توان در درختان تعبیه نمود.
·         کمی یا نبود منجسمه های شهری گزینه بعدی این آشفتگی هاست.
·         مورد بعدی آرایش نامناسب نرده های ایمنی یا تیرکها بوده است که در نوع و آرایش و جنس مناسب نصب نشده است که نمونه موردی آنرا می توان در خیابان 17 شهریور مشاهده نمود.
 
نتیجتاً انگاره هایی که در این جستار بیان شده است، شاید واقعیت هایی باشد که متولیان شهر چندان به آن توجه نداشته اند. به نظر شما لازمه یک شهر زیبا و با هویت چیست؟ برای بیان واقعیت ها، نگارنده تعدادی چند سوال که بیشتر جنبه پرسش نامه ای داشته است را به قلم می آورد و هرگاه به این سولات به دیده نقدگرایانه و ایده ال گرا بنگریم، شاید توانسته ایم به معمای شهرسازی مطلوب و انسان گرا دست یابیم. خواهشمند است خواننده گان محترم که  به مسایل شهری علاقه مند می باشند، نظرات سازنده خویش را به ایمیل نگارنده ارسال نمایند و برای هر سال امتیاز 0 – تا 100 در نظر گرفته شده است. شما می توانید به هر سوال زیر به دیده واقعیت نگاه کنید و امتیاز بدهید.
 
1- شكل ظاهري شهر تا چه اندازه بر اساس شهرسازی كلاسيك مي باشد؟
2- به نظر شما زيبايي و جانمايي عناصر مبلمان شهري، در زون مركزي شهر چالوس متناسب با جمعيت و فضاي شهري تا چه ميزان رضايتمندي شهروندان برابر همراه داشته است؟
3- نامناسب بودن عناصر و تجهيزات شهري تا چه اندازه باعث آشفتگي بصري در شهر شده است؟
4- لازمه يك شهري خوب تا چه اندازه در شهر چالوس احساس مي گردد؟
5- متوليان و مسئولان شهر چالوس تا چه حد به زيبايي شهر توجه نموده اند؟
6- ضعف مديران و مسئولان شهر چالوس تا چه اندازه چهره نامطلوبي به سيماي شهر بخشيده است؟
7- علايق و سليقه هاي شخصي برخي از مسئولان شهر چالوس در نصب و جانمايي احجامي چون (كوزه آبنما، سيمرغ) تا چه اندازه شادابي را به شهر به ارمغان آوردند؟
8- عدم احساس و بي ميلي شهروندان در نبود فضاهاي مکث و خاطره هاي جمعي و دستيابي به يك شهر زنده و پويا تا چه حد بوده است؟
9- وجود نشانه ها و سمبل هاي شهري در زون مرکزی شهر در جهت احياء و چشم انداز  شهري تا چه حد اهميت داده شده است؟
10- تأثيرگذاری زيباشناسي كه لازمه يك شهر زيبا است، چقدر توانسته در شهر چالوس احساس گردد؟
11- ساماندهي سيماي نوار ساحلي (راديو دريا) به عنوان مستعددترين منطقه گردشگري شهر چالوس تا چه اندازه جوابگوي نياز شهروندان بوده است؟
12- خدمات شهرداري به نوار ساحلي (راديو دريا) تا چه حد بوده است؟
13- ميزان تنوع در خلاقيت فضاي شهري از سوي متوليان و بازنگري در سيماي شهر چالوس تا چه اندازه بوده است؟
14- هويت قلب تپنده شهرهاست، چقدر اين مهم در شهر چالوس تحقق يافته است؟
15- به نظر شما ناديده انگاشتن و بي توجهي مسئولان شهري، در ساماندهي مبادی ورودی  شهر تا چه ميزان در ذهن گردشگران تأثير نامطلوب گذاشته است؟
16- نبود يك پاركينگ طبقاتي جهت ساماندهي و بهبود وضع ترافيك تا چه حد در شهر احساس مي گردد؟
17- بكارگيري كارشناسان شهري در رشته هاي چون (جغرافیا و برنامه ريزي شهری، شهر سازي، طراحي شهري تا چه ميزان نسبت به رشته های چون عمران، کشاورزی و .. )در تحقق بخشي مسایل شهري چالوس موثر بوده است؟
18- سهولت دسترسی به حمل و نقل همگاني (تاكسي، ميني بوس، خودروهاي شخصي) در شهر چالوس تا چه ميزان بوده است؟
19- وضعيت روشنایی خيابان در هنگام شب تا چه حدي بوده است؟
20- جستاری چون (فضاي باز و پنهان شهري، شهرداري الكترونيكي، حكمرايي خوب شهري، غرور شهري، طراحي شهري قصه گو، نمادهای شهری، نماهای شهری، توسعه پایدار شهری، جهاني شدن و شهر، شهر شهروند مدار و امثالهم .. تا چه حد مسئولان شهر به این مهم آشنایی داشته اند؟
21- شهرداري تا چه اندازه توانسته نسبت به جمع آوري مصالح ساختماني در زون خيابان ها اهميت دهد؟
22- به نظر شما كمی بوستان و پارك هاي شهري تا چه اندازه در هر چالوس ارزيابي مي نمايد؟
23- وجود مجسمه هاي شهری، در ميادين و پياده رو تا چه اندازه در شهر چالوس ارزيابي مي نمايد؟
24- جای خالی مجسمه های شهری یا یک آبنمای موزیکال زیبا به جای تعدادی آفتاب گردان را تا چه حد در میدان معلم(میدان مخابرات) ارزیابی می نمایید؟
25- به نظر شما وجود یک پله برقی مکانیزه در طراحی پل های عابر پیاده در تقاطع بازار روز (بانک ملت – بانک ملی) تا چه اندازه از ترافیک شهر می کاهد؟
 26- تا چه اندازه می توان به این گفته که طراحی نامناسب خیابان ها در شهر چالوس باعث ترافیک شده است اعتقاد داشت؟
27- ضعف پیشینه مدیریتی در انتخاب شورای شهر از سوی شهروندان تا چه حد این نابسامانی ها را در شهر بوجود آورده است؟
28- به نظر می رسد رسیدگی به وضعیت کفپوش پیاده روها در خیابان 17 شهریور چندان مناسب نبوده است، شما تا چه حد به این گفته اعتقاد دارید؟
29- مؤلفه ی چون حاشیه نشینی و اسکان غیر رسمی تا چه میزان در زیبایی شهر تأثیر منفی گذاشته است؟
30- وجود دو بافت فرسوده و مدرن در زون مرکزی شهر تا چه اندازه بر سیما و منظر شهر تاثیر منفی داشته است؟
31- پویایی شهر، وجود مبلمان شهری مناسب، کارا، متناسب با اقلیم تا چه حد به شهر زیبایی می بخشد؟
32- شما به وجود یک آکواریوم در شهر جهت زیباسازی چه امتیازی می دهید؟
33- نقشه های شهری جهت راهنمایی گردشگران در مبادی ورودی شهر تا چه حد سردرگمی را از گردشگران می کاهد؟
 34- وجود افراد و قومیت های مختلف (اعم از بزهکار و وندال ها) در زشتی یا نازیبایی شهر تا چه حد نقش داشته اند؟
35-کمبود برخی از خدمات شهری همچون(طراحی سرویس بهداشتی استاندارد، مبلمان بازی کودکان و غیره ) در سطح شهر تا چه اندازه نارضایتی شهروندان را به همراه داشته است؟
36- به نظر نگارنده چالوس را می توان نه شهری زشت، نه شهری زیبا، بلکه می توان شهری بلاتکلیف نامیده، شما تا چه حد به این گفته اعتقاد دارید؟
37- زیبایی، آراستگی شهری، چهره آرایی، انسجام بخشی، هویت بخشی، تا چه میزان در شهر چالوس لحاظ شده است؟
38- عملکرد شورای شهر را  با مؤلفه های شهری (که در سوالات 20 و 21 ) ذکر شده، چگونه ارزیابی می کنید؟
39- از پیاده روهای شهر به لحاظ زیبایی تا چه حد لذت می برید؟
40- به نظر شما شهردار تا چه اندازه توانسته است در ملاقات های مردمی پاسخگوی نیازهای شهروندان باشد؟
41- امکانات کم پارک های شهر همچون (نبود نمازخانه، وسعت کم پارک، عدم نظارت کافی بر وضعیت پارک، عدم رسیدگی به نظافت پارک، امنیت کم و نبود نگهبان) تا چه حد بر بی میلی شهروندان جهت ورود به پارک کاسته است؟
42- شما به فقدان وجودی عناصر و تجهیزات مبلمان شهری در شهر چالوس همچون (جایگاه دوچرخه، تابلو اعلانات، گلدان و گلجای، ساعت های شهری، آشیانه پرندگان، مشعل های خیابانی و شهری) چه نمره ای می هید؟
43- حضور به موقع ماموران جهت جمع آوری زباله در سطح شهر را چگونه ارزیابی می کنید؟
44- تا چه حد از دست اندازهای شهر و سطح ناهموار آسفالت در شهر چالوس رضایت دارید؟
45- پله برقی راهکاری است برای پل های بیکار در شهر چالوس شما تا چه حد به این گفته معتقد هستید؟
46- شهرداری تا چه حد توانسته است خواسته های ارباب رجوع را در هر بار مراجعه به شهرداری برآورده کند؟
47- کمبود نیمکت در سرتاسر خیابان تختی را چگونه ارزیابی می نمایید؟
48- آب گرفتگی معابر در هنگام بارندگی تا چه حد باعث سلب آسایش شهروندان شده است؟
49- به نظر نگارنده هیچ کدام از میادین شهر چالوس بر اساس (هویت، خوانایی، وضوح) ترسم و معنا نشده است، شما تا چه میزان به این گفته معتقد هستید؟
50- این گفته که شهرها را بر اساس هویت می شناسیم تا چه حد رابطه معناداری با تندیس سیمرغ (خط هشت)  و میدان معلم (میدان مخابرات) دارد؟
51- سطح ناهموار بعضی از مسیرهای خیابان و کوچه های شهر تا چه حد بر افکار شهروندان تأثیر منفی داشته است؟
52- از زیبایی شهر چالوس در وضعیت فعلی تا چه حد رضایت دارید؟
53- از مسولان شورای شهر و شهردار وقت تا چه حد رضایت دارید؟
54- شما تا چه حد از مفهوم مبلمان شهری( وسایل زیباسازی شهری) شناخت دارید؟
55- احساس شما به داشتن شهری با منظر زیبا تا چه حد است؟
56- سیمای شهر چالوس تا چه اندازه ای مطلوب بوده است؟
57- به نظر شما سیما یا همان منظر شهر چالوس تا چه میزان در روحیه شهروندان تأثیرگذار بوده است؟
58- وجود یا پراکنش عناصر شهری همچون (گلدان، گلجا، کیوسک تلفن، نیمکت و غیره) در سطح شهر را چگونه ارزیابی می نمایید؟

کاوه زال نژاد
پژوهشگر و کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری